سیستم ایمنی بدن

سیستم ایمنی بدن از اندامک ها ، سلول ها و مواد شیمیایی خاصی تشکیل شده است که با عفونت (میکروب ها) می‎تواند مقابله کند. قسمتهای اصلی سیستم ایمنی بدن عبارتند از: گلبولهای سفید خون ، آنتی بادیها ، پروتئین‎های مکمل ، سیستم لنفاوی ، طحال ، تیموس و مغز استخوان که این قسمت هایی از سیستم ایمنی بدن شما است که به طور فعال با عفونت مبارزه می کند.

سیستم ایمنی و عفونت میکروبی

سیستم ایمنی در انواع گلبولهای سفید خون (لنفوسیتهای B و T) که به سلولهای محافظ هم معروف هستند، این بدان معنی است تاکنون هر میکروبی را از وارد بدن می‎شود می توانند میکروب را سریعاً بشناسد و از بین ببرند و اگر دوباره وارد بدن شود قبل از اینکه تکثیر شوند و احساس مریضی ایجاد کند با آن ها مقابله کنند.

برخی از عفونت ها ، مانند آنفولانزا و سرماخوردگی، باید بارها با آن مقابله کنند، زیرا ویروس ها یا سویه های مختلف از یک نوع ویروس می توانند باعث این بیماری ها شوند. سرماخوردگی یا آنفولانزا از یک ویروس به شما ایمنی در برابر دیگران نمی دهد.

 

آنتی بادی

 

قسمتهایی از سیستم ایمنی بدن

  • گلبول های سفید خون
  • آنتی بادی
  • سیستم مکمل
  • سیستم لنفاوی
  • طحال
  • مغز استخوان
  • تیموس

 

گلبول های سفید خون

گلبول های سفید خون بازیگران اصلی سیستم ایمنی بدن شما هستند و آنها در مغز استخوان شما ساخته می شوند و بخشی هم منشا آن‎ها از سیستم لنفاوی هستند. سلول های سفید خون از طریق خون و بافت در سراسر بدن شما حرکت می کنند و بدنبال مهاجمان خارجی (میکروب ها) مانند باکتری ها ، ویروس ها ، انگل ها و قارچ ها هستند وقتی آنها را پیدا کنند به آن‎ها حمله می کنند. گلبول های سفید خون شامل لنفوسیت ها (مانند لنفوسیت B ، لنفوسیت T و سلول های کشنده طبیعی) و بسیاری از انواع دیگر سلول های ایمنی هستند.

آنتی بادی ها

آنتی بادی ها به بدن کمک می کنند تا با میکروب ها یا سموم تولیدی آنها مبارزه کند و آنها این کار را با شناخت موادی به نام آنتی ژن در سطح میکروب یا در مواد شیمیایی تولید شده انجام می دهند که میکروب یا سم را عامل خارجی می داند. آنتی بادی ها سپس این آنتی ژن ها را برای تخریب علامت گذاری می کنند که در این فرایند سلول ها ، پروتئین ها و مواد شیمیایی زیادی در این حمله دخیل هستند.

سیستم مکمل

سیستم مکمل از پروتئین هایی تشکیل شده است که عملکرد آنها مکمل کار انجام شده توسط آنتی بادی ها است.

سیستم لنفاوی

سیستم لنفاوی شبکه ای از لوله های ظریف در سراسر بدن است. نقش های اصلی سیستم لنفاوی عبارتند از:

  • سطح مایعات را در بدن مدیریت کنید
  • واکنش به باکتری ها
  • مقابله با سلول های سرطانی
  • با محصولات سلولی برخورد کنید که در غیر این صورت منجر به بیماری یا اختلالات می شد
  • برخی از چربی های رژیم غذایی ما را از روده جذب می کند.

سیستم لنفاوی از موارد زیر تشکیل شده است:

  • غدد لنفاوی که میکروب ها را به دام می اندازند.
  • عروق لنفاوی، لوله هایی که لنف را حمل می کنند که مایعی بی رنگ است و بافت های بدن شما را غسل می دهد و شامل گلبول های سفید خون ضد عفونت است.
  • گلبول های سفید خون (لنفوسیت ها).

 

طحال

 

طحال

طحال عضوی برای تصفیه خون است که میکروب ها را از بین می برد و گلبول های قرمز قدیمی یا آسیب دیده را از بین می برد و همچنین باعث ایجاد اجزای ضد ایمنی در سیستم ایمنی بدن (از جمله آنتی بادی ها و لنفوسیت ها) می شود.

 

مغز استخوان

 

مغز استخوان

مغز استخوان بافت اسفنجی است و در داخل استخوان های شما یافت می شود که این سلول ها گلبول های قرمز خون را که بدن ما برای حمل اکسیژن نیاز دارد، گلبول های سفید خون که برای مقابله با عفونت استفاده می کنیم و پلاکت هایی که برای کمک به لخته شدن خون نیاز داریم تولید می کند.

 

تیموس

 

تیموس

تیموس محتوای خون شما را فیلتر و کنترل می کند و گلبولهای سفید خون را به نام لنفوسیتهای T تولید می کند.

 

ایمنی بدن

 

سایر دفاع های بدن در برابر میکروب ها

سیستم ایمنی بدن چندین روش دیگر برای دفاع از خود در برابر میکروب ها دارد از جمله:

  • پوست: مانعی ضد آب است که چربی را با دارا بودن خواص از بین بردن باکتری ترشح می کند.
  • ریه ها: مخاط در ریه ها (بلغم) ذرات خارجی را به دام می اندازد و موهای کوچک مژک ها مخاط را به سمت بالا تکان می دهند تا بتوان آن را سرفه کرد.
  • دستگاه گوارش: پوشش مخاطی حاوی آنتی بادی است و اسید موجود در معده می تواند اکثر میکروب ها را از بین ببرد.
  • سایر موارد دفاعی: مایعات بدن مانند چربی پوست ، بزاق و اشک حاوی آنزیم های ضد باکتری هستند که به کاهش خطر عفونت کمک می کنند.
  • تب: یک واکنش سیستم ایمنی بدن است. افزایش دمای بدن یا تب می تواند در برخی از عفونت ها اتفاق بیفتد که این در واقع یک پاسخ سیستم ایمنی بدن است. افزایش دما می تواند برخی از میکروب ها را از بین ببرد و تب همچنین باعث ترمیم بدن می شود.

اختلالات شایع سیستم ایمنی بدن

معمولاً افرادی هستند که دارای سیستم ایمنی بیش از حد یا کم کار هستند.

بیش فعالی سیستم ایمنی بدن می تواند اشکال مختلفی داشته باشد از جمله: بیماری های آلرژیک جایی که سیستم ایمنی بدن بیش از حد به آلرژن ها پاسخ می دهد که بیماری های آلرژیک بسیار شایع هستند و آنها شامل آلرژی به غذاها ، داروها یا حشرات گزنده ، آنافیلاکسی (آلرژی تهدید کننده زندگی) ، تب یونجه (رینیت آلرژیک) ، بیماری سینوس ، آسم ، کهیر، درماتیت و اگزما هستند.
بیماری های خود ایمنی جایی که سیستم ایمنی بدن پاسخی در برابر اجزای طبیعی بدن ایجاد می کند که بیماری های خود ایمنی از موارد شایع تا نادر متغیر است. آنها شامل مولتیپل اسکلروزیس ، بیماری خود ایمنی تیروئید ، دیابت نوع 1 ، لوپوس اریتماتوز سیستمیک ، آرتریت روماتوئید و واسکولیت سیستماتیک هستند.

کم کاری سیستم ایمنی بدن که به آن نقص ایمنی نیز گفته می شود ، می تواند:

  • به ارث برده شود و نمونه هایی از این شرایط شامل بیماریهای نقص ایمنی اولیه مانند نقص ایمنی متغیر متداول (CVID) ، نقص ایمنی ترکیبی شدید مرتبط با x (SCID) و کمبودهای مکمل است به عنوان یک نتیجه از درمان پزشکی بوجود می آیند و این می تواند به دلیل داروهایی مانند کورتیکواستروئیدها یا شیمی درمانی رخ دهد
  • ناشی از بیماری دیگری مانند HIV / AIDS یا انواع خاصی از سرطان باشد.

سیستم ایمنی کم عملکرد به درستی عمل نمی کند و افراد را در برابر عفونت آسیب پذیر می کند و در موارد شدید می تواند تهدید کننده زندگی باشد. افرادی که پیوند اعضا انجام داده اند برای جلوگیری از حمله بدن به اندام پیوند شده، به درمان سرکوب سیستم ایمنی نیاز دارند.

 

ایمونوگلوبولین زیر جلدی

 

ایمونوگلوبولین تراپی

از ایمونوگلوبولین ها (معروف به آنتی بادی) برای درمان افرادی استفاده می شود که قادر به تولید کافی آنتی بادی نیستند، یا آنتی بادی هایی که به درستی کار نمی کنند. این روش درمانی به عنوان درمان ایمونوگلوبولین شناخته می شود.

تا همین اواخر، ایمونوگلوبولین تراپی در استرالیا بیشتر شامل تحویل ایمونوگلوبولین ها از طریق تزریق قطره قطره به داخل ورید بود که معروف به درمان ایمونوگلوبولین وریدی (IVIg) بود و در حال حاضر، درمان ایمونوگلوبولین زیر جلدی (SCIg) می تواند به بافت چربی زیر پوست منتقل شود که ممکن است مزایایی برای برخی از بیماران داشته باشد و این به عنوان تزریق زیر جلدی یا درمان SCIg شناخته می شود. ایمونوگلوبولین زیر جلدی شبیه ایمونوگلوبولین وریدی است از پلاسما ساخته می شود که پلاسما همان قسمت مایع خون حاوی پروتئین های مهم مانند آنتی بادی ها است.

 

واکسیناسیون

 

ایمنی سازی (واکسیناسیون)

ایمن سازی با کپی کردن پاسخ ایمنی طبیعی بدن کار می کند و واکسن (مقدار کمی از ویروس ، باکتری یا سم مخصوص ضعیف شده) به بدن تزریق می شود سپس بدن آنتی بادی هایی را برای آن ایجاد می کند.

اگر فرد واکسینه شده در معرض ویروس ، باکتری یا سم واقعی آن واکسن قرار بگیرد بیمار نمی شود زیرا بدن این بیماری را تشخیص داده و می داند چگونه با موفقیت به آن حمله کند. واکسیناسیون در برابر بسیاری از بیماری ها از جمله سرخک و کزاز وجود دارد.

واکسیناسیون مورد نیاز شما بر اساس سلامت ،سن ، سبک زندگی و شغل شما انجام می شود. این عوامل با هم HALO نامیده می شوند که به صورت زیر تعریف می شود:

  • سلامتی(health): برخی از شرایط یا عوامل بهداشتی ممکن است شما را در برابر بیماری های قابل پیشگیری از واکسن آسیب پذیرتر کند. به عنوان مثال: زایمان زودرس ، آسم ، دیابت ، بیماری های قلب ، ریه ، طحال یا کلیه ، سندرم داون و HIV به این معنی است که شما می توانید از واکسیناسیون های اضافی یا مکرر بهره مند شوید.
  • سن (age): در سنین مختلف شما نیاز به محافظت در برابر بیماری های مختلف قابل پیشگیری از واکسن دارید. برنامه ایمن سازی ملی استرالیا ، واکسیناسیون توصیه شده برای نوزادان ، کودکان ، افراد مسن و سایر افراد در معرض خطر مانند جزایر بومی و جزیره تنگه تورس را تعیین کرده است. بیشتر واکسن های توصیه شده برای این گروه ها بدون هزینه در دسترس است
  • سبک زندگی (lifestyle): انتخاب سبک زندگی می تواند بر نیازهای شما برای ایمن سازی تأثیر بگذارد. مسافرت به خارج از کشور به مکان های خاص، فعالیت جنسی ، سیگار کشیدن و ورزش های تماسی که ممکن است شما را مستقیماً در معرض خون شخص دیگری قرار دهد به این معنی است که شما می توانید از واکسیناسیون اضافی یا مکرر استفاده کنید.
  • شغل (occupation): اگر در مشاغلی مشغول به کار شوید که شما را در معرض بیماریهای قابل پیشگیری از واکسن قرار دهد یا با افرادی که بیشتر در معرض ابتلا به مشکلات ناشی از بیماری های قابل پیشگیری از واکسن هستند قرار گیرد، احتمالاً به واکسیناسیون اضافی نیاز خواهید داشت یا نیاز به انجام آن است. (مانند نوزادان یا کودکان خردسال ، زنان باردار ، افراد مسن و افرادی که بیماریهای مزمن یا حاد دارند). به عنوان مثال ، اگر در مراقبت از سالمندان ، مراقبت از کودکان ، مراقبت های بهداشتی ، خدمات اورژانس یا تعمیر و نگهداری فاضلاب کار می کنید ، نیازهای ایمن سازی خود را با پزشک در میان بگذارید. برخی از کارفرمایان در هزینه های واکسیناسیون مربوطه برای کارمندان خود کمک می کنند.

 

 

منبع : www.betterhealth.vic.gov.au

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *